DẤU CHẤM PHẨY CÓ TÁC DỤNG GÌ

     
*
Tác dụng của dấu chấm phẩy" width="668">

Cùng Top lời giải mở rộng kiến thức về dấu chấm phẩy và vận dụng một số bài tập nhé!

Dấu chấm phẩy (;) được dùng:

– Đánh dấu ranh giới giữa cảc vế của một câu ghép có cấu tạo phức tạp.

Bạn đang xem: Dấu chấm phẩy có tác dụng gì

Ví dụ:

+ Chị Thuận nấu cơm cho anh em ăn, làm người chị nuôi tần tảo; chị chăm sóc anh em… và bị thương, làm người hộ lí dịu dàng, ân cần.

(Nguyễn Trung Thành)

+ Sáng tạo là vấn đề rất quan trọng; không sáng tạo không làm cách mạng được.

(Lê Duẩn)

Mỗi vế câu trong các ví dụ trên có thể tách ra thành một câu đơn. Vì vậy, ở vị trí của dấu chấm phẩy, có thể dùng dấu chấm (người viết không tách thành câu riêng biệt vì muốn biểu thị mối quan hệ ý nghĩa gần gũi giữa các vế câu).

– Đánh dấu ranh giới giữa các bộ phận trong một phép liệt kê phức tạp (các bộ phận này gắn bó với nhau trong cùng nội dung chung của câu).

Ví dụ:

Rồi những cảnh tuyệt đẹp của đất nước hiện ra: cánh đồng với những đàn trâu thung thăng gặm cỏ; dòng sông với những đoàn thuyền ngược xuôi.

(Nguyễn Thế Hội)

Trong các câu dưới đây, ta thấy:

a) Cốm không phải là thức quà của người ăn vội; ăn cốm phải ăn từng chút ít, thong thả và ngẫm nghĩ.

(Thạch Lam)

Dấu chấm lửng được dùng tròng cậu này để đánh dấu ranh giới giữa các vế của một câu ghép có cấu tạo phức tạp.

Trong trường hợp câu này không thể thay dấu chấm phẩy bằng dấu phẩy được bởi vì dấu phẩy tuy cũng đánh dấu ranh giới giữa các vế của câu ghép nhưng chỉ là những câu ghép có cấu tạo đơn giản, còn dấu chấm phẩy lại được dùng để đánh dấu ranh giới giữa các vế của câu ghép có cấu tạo phức tạp.

Nếu thay dấu chấm phẩy bằng dấu phẩy thì sẽ làm cho câu vốn đã phức tạp lại càng phức tạp hơn.

Xem thêm: Bài 1 Trang 5 Toán Lớp 4 Trang 5 Bài 1, 2, 3, 4, 5 Trang 5 Sgk Toán 4

b) Những tiêu chuẩn đạo đức của con người mới phải chăng có thể nêu lên như sau: yêu nước, yêu nhân dân; trung thành với sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội và đấu tranh thực hiện thống nhất nước nhà; ghét bóc lột, ăn bám và lười biếng; yêu lao động, coi lao động là nghĩa vụ thiêng liêng của mình; có tinh thần làm chủ tập thể, có ý thức hợp tác, giúp nhau; chân thành và khiêm tốn; quý trọng của công và có ý thức bảo vệ của công; yêu văn hóa, khoa học và nghệ thuật; có tinh thần quốc tế vô sản.

(Trường Chinh)

Dấu chấm phẩy được đùng ở trong câu này để đánh dấu ranh giới giữa các bộ phận trong một phép liệt kê phức tạp.

Trong trường hợp câu này không thể thay dấu chấm phẩy bằng dấu phẩy được bởi vì sẽ làm cho các ý lớn được liệt kê trong câu không rõ ràng.

 

Luyện tập


Bài 1: Bài tập này yêu cầu các em nêu được công dụng của dấu chấm phẩy 

a) Dưới ánh trăng này, dòng thác nước sẽ đổ xuống làm chạy máy phát điện; ở giữa biển rộng, cờ đỏ sao vàng phấp phới bay trên những con tàu lớn.

(Thép Mới)

Trong câu này, dấu chấm phẩy được dùng để đánh dấu ranh giới giữa hai vế của một câu ghép có cấu tạo phức tạp. Mỗi vế câu này có thể tách ra thành một câu đơn.

b) Con sông Thái Bình quanh năm vỗ sóng òm ọp vào sườn bãi và ngày ngày vẫn mang phù sa bồi cho bãi thêm rộng; nhưng mỗi năm vào mùa nước, cùng con sông Thái Bình mang nước lũ về làm ngập hết cả bãi Soi.

(Đào Vũ)

Trong câu này, dấu chấm phẩy cũng được dùng để đánh dấu ranh giói giữa các vế của một câu ghép có cấu tạo phức tạp. Mỗi vế câu này có thể tách ra thành một câu đơn.

c) Có kẻ nói từ khi các thi sĩ ca tụng cảnh núi non, hoa cỏ, núi non, hoa cỏ trồng mới đẹp; từ khi có người lấy tiếng chim kêu, tiếng suối chảy làm đề ngâm vịnh, tiếng chim, tiếng suôi nghe mới hay.

(Hoài Thanh)

Trong câu này, dấu chấm phẩy dùng để ngăn cách hai tập hợp từ có quan hệ song song. Mỗi tập hợp từ là một cụm C – V và đều là phụ ngữ cho cụm động từ có động từ trung tâm là nói.

Bài 2: Bài tập này yêu cầu các em viết một đoạn văn về Ca Huế trên sông Hương. Trong đoạn văn đó, có câu dùng dấu chấm phẩy.

Xem thêm: Nghĩa Của Từ Beneficiary Là Gì ? Định Nghĩa, Ví Dụ, Giải Thích

Bài đọc tham khảo

Hàng đêm, trên dòng sông Hương thơ mộng, du khách được nghe những làn điệu dân ca Huế nôi tiếng như: chèo cạn, bài thai, hò đưa lính, hò giã gạo… Mở đầu đêm ca .Huếlà những âm thanh của dàn hòa tấu, là những tiếng trầm bổng, du dương và réo rắt của những khúc lưu thủy, kim tiền… Các ca nhi căt lên những khúc điệu nam nghe buồn man mác, thương cảm, bi ai như nam ai, nam bình, nam xuân…; những điệu lí thể hiện nỗi mong chờ hoài vọng như lí hoài xuân, lí con sáo, lí hoài nam.